De Roman Revolutie

Boeken worden hier in de lucht gezwierd, literaire pamfletten worden opgedreund, Shakespeariaanse sonnetten worden uit het hoofd geleerd, letters verslinden ons op erotische wijze en woorden omarmen ons roekeloos en hardhandig. Ja, dames en heren, hier vindt een ware revolutie plaats. En dit alles (wie had dat ooit gedacht?) in de blauwe zaal van deSingel.

Het is de derde dag van het festival Mind the book en tussen alle gepassioneerde boekenwurmen staat er – zoals dat in elke revolutie hoort – een man op. Zijn naam is Dirk De Wachter, psychiater en bekend van het boek Borderline Times. Niet als een dokter, maar wél met de flair van een cabaretier klimt hij strijdlustig het podium op en propageert hij de roman. Want beste mensen, vergeet niet: zelfs al zit u in de diepste, vunzigste, donkerste put die u voor uzelf hebt gegraven: lezen biedt hoop.

In een wereld vol cijfers, labels en resultaatsdrang is de teloorgang van het verhaal een ware ramp. Wat hier op de aardkloot misloopt wordt verpild in plaats van verhaald. Maar beste welwillenden, onthoud dit: het is de literatuur die ons toegang kan geven tot de geest.

Mensen die een andere kijk op de werkelijkheid hebben krijgen al snel een afkorting als ADD, ADBD of ADHD opgeplakt. Op die manier creëren we een illusie van normaliteit. Woorden helpen ons om het verschil op te heffen. In de roman kunnen we ons laten intrigeren, inspireren en verleiden door de onkunde, onzekerheden, twijfels, eigenaardigheden, dromen en passies van een uniek personage, het bijzondere karakter. Of zoals de romanrevolutionair zou zeggen ‘wij streven niet naar een eenheidsworst!’

Sartre zou het hem kwalijk nemen, maar De Wachter schreeuwt: ‘L’enfer c’est le manque des autres!’
Swaab zou het hem kwalijk nemen, maar De Wachter buldert: ‘Wij zijn ons brein niet!’

Waar het isolement overheerst, kunnen we samen zijn in de taal. Wij zijn ons brein in een geheel van andere breinen. Ons doel is dat die verschillende breinen er kunnen zijn. En dat al die hersenspinsels zo de vrijheid nemen om na te denken over de essentie van de dingen: Wat ben ik? Wie ben ik? Maar vooral: Wat is een goed leven?

Dus beste strijder, laat het zwaard en de potten inkt even zakken. Ga zitten en neem een boek op uw schoot. Voorbij het betekenisloze getater en gebazel zal u nu genieten van de stilte rondom u. Voorbij de oneliner kiest u voor de complexiteit. Voorbij de tijdsdruk staat alles even stil. Voorbij de consumptie gaat u voor een groot verhaal.

Al bladerend zal u veel te weten komen, maar bovenal zal u genieten van het ‘niet weten’. U zult pleiten voor de twijfel.

Ga heen in Vrede.
Ga heen en Lees.

De zaal is muisstil. De Wachter verlaat het podium. De Waarheid is gezegd.